Sommige omgevingen laten zich niet in één oogopslag begrijpen. Ze vragen om tijd, om aandacht en om het vermogen verder te kijken dan wat zich direct aandient. Edenya, de nieuwe tropische wereld binnen Pairi Daiza, is zo’n omgeving. Een plek waar architectuur, natuur, techniek en beleving samenkomen in een zorgvuldig samengesteld geheel dat zich pas in de komende jaren volledig zal openbaren.
Wie met kennis van ruimtelijke beleving en ontwerp naar deze plek kijkt, ziet al snel dat hier niet simpelweg een serre is gebouwd. Er is een systeem ontwikkeld. Een systeem waarin hoogte, routing, zichtlijnen, temperatuur, geur en geluid gezamenlijk een nieuwe realiteit vormen, bedoeld om de bezoeker stap voor stap los te maken van het alledaagse.
De overgang van park naar bestemming
Pairi Daiza heeft zich nooit willen positioneren als een traditioneel dierenpark. Vanuit de overtuiging dat de mens kan veranderen en daardoor bewuster met de planeet kan omgaan, ontwikkelt het park zich steeds nadrukkelijker tot een bestemming waar verblijf, natuur en beleving met elkaar verweven zijn.
Door gasten onder te dompelen in andere werelden ontstaat ruimte voor inleving in wat het park zelf het eerste wonder noemt: de dieren. De wereld van Pairi Daiza is dan ook rondom hen opgebouwd. Dieren eerst, alles wat volgt in dienst daarvan.
Die gedachte is zichtbaar in alles wat aan de ontmoeting met de dieren voorafgaat: de ontvangst, de routing, de overgangen tussen gebieden en de manier waarop bezoekers zich door het park bewegen. Ook het resort, als onderdeel binnen de parkgrenzen, is geen toevoeging achteraf maar geïntegreerd in de totaalervaring.
Daarbij hanteert Pairi Daiza een uitgesproken uitgangspunt voor dierenwelzijn. De dieren zullen waarschijnlijk nooit meer in een volledig natuurlijke omgeving terechtkomen. Die realiteit accepterend, hanteert het park een andere benadering, waarin gecontroleerd contact met verzorgers wordt gezien als een natuurlijk proces binnen deze context. Dat contact staat echter altijd ondergeschikt aan respect voor het dier en aan voorwaarden die het welzijn waarborgen.
Diezelfde visie ligt aan de basis van Edenya.
Een nieuw landschap binnen het park
De tropische wereld is opgezet als een volwaardig landschap binnen het grotere geheel van Pairi Daiza. Met een oppervlakte van circa 40.000 m² en een hoogte van ongeveer 24 meter is het de grootste tropische serre ter wereld. Ontworpen om een stabiel klimaat te creëren voor zeldzame dier- en plantensoorten en om een volledig overdekt ecosysteem mogelijk te maken. Daarmee werden twee vermeldingen in het Guinness World Records behaald: Largest Tropical Greenhouse in the World en World’s Largest Covered Zoological Ecosystem.
Een bewuste keuze voor hoogte en ruimte
Opvallend is de vorm van het gebouw. Geen koepel, maar een groot rechthoekig volume. Een keuze die minder esthetisch is ingegeven dan functioneel. Waar een koepel vooral in het midden hoogte biedt, maakt deze vorm het mogelijk dat bomen en planten overal de ruimte krijgen om te groeien.
Het is een duidelijk signaal dat hier niet is ontworpen voor het moment van oplevering, maar voor de toekomst. Voor een situatie waarin bomen van meer dan twintig meter hoog het beeld zullen bepalen en de constructie steeds verder naar de achtergrond verdwijnt.
De hoogte alleen al veroorzaakt een fysieke reactie. Bezoekers kijken omhoog, vertragen en nemen de ruimte in zich op. Niet omdat dat wordt gevraagd, maar omdat de ruimte daartoe uitnodigt.
Volgens oprichter Eric Domb bevindt Edenya zich nog nadrukkelijk in een beginfase. Een groot deel van de beplanting werd in de winter aangebracht. Planten die eerst transport, snoei en een quarantaineperiode hebben doorstaan voordat zij hun plek in Edenya kregen. Ze moesten herstellen voordat groei überhaupt kon beginnen.
Toch verwacht hij op korte termijn al een duidelijke verandering. In de komende twaalf maanden zal het beeld sterk verschuiven. Tropische planten groeien explosief snel. Aan het einde van dit seizoen zal de ruimte al anders aanvoelen en binnen een jaar begint het landschap zijn volwassenheid te benaderen.
Oftewel: het tweede wonder, de bomen en de tuinen.
Een ecosysteem in opbouw
Wie Edenya vandaag bezoekt, ziet een wereld in wording. Planten die nog moeten aarden, bomen die hun hoogte nog moeten bereiken en zichtlijnen die voorlopig nog ver reiken. Het ecosysteem is volop in ontwikkeling.
De ambitie reikt verder dan wat zichtbaar is. De grootste uitdaging ligt niet in het laten groeien van planten, maar in het laten ontstaan van een levend ecosysteem. Insecten zullen hun weg vinden naar bloemen die niet alleen op kleur, maar ook op geur zijn geselecteerd. Bodemleven moet zich ontwikkelen. Microklimaten moeten hun balans vinden.
Wat bezoekers nu vooral zien, zijn het gebouw, het water en de jonge aanplant. Over een aantal jaren zal vooral natuur domineren.
Tijd is hier geen bijzaak, maar een ontwerpfactor.
Gelaagdheid in routing en perspectief
Een van de sterkste ruimtelijke kwaliteiten van Edenya is de gelaagdheid. Paden op verschillende niveaus, hangbruggen, ondergrondse gangen en open atriums zorgen voor voortdurende wisselingen in perspectief.
Bezoekers bewegen zich door de ruimte zonder het gevoel een vaste route te volgen. Paden nodigen uit om verder te lopen, met de verwachting opnieuw verrast te worden. Naarmate de begroeiing groeit, zullen hogere routes steeds meer aan het oog worden onttrokken. Het resultaat is een continue balans tussen overzicht en ontdekking.
Thematische zones als één geheel
Binnen Edenya zijn verschillende zones gecreëerd, afgestemd op specifieke dieren en planten. Elk gebied heeft een eigen karakter, maar de overgangen zijn bewust vloeiend gehouden. Zonder harde grenzen beweegt de bezoeker van de ene sfeer naar de andere.
Die samenhang wordt versterkt door zintuiglijke overgangen die bewust zijn ingezet, maar onbewust worden waargenomen. Temperatuur, licht, geur en geluid zorgen ervoor dat de bezoeker zich vrijwel direct in een ander werelddeel waant.
Onderwaterbeleving en verblijf
Een bijzondere laag binnen Edenya is de onderwaterwereld op niveau -0. Via een afdaling langs ruw vormgegeven wanden bereikt de gast een niveau met zicht op de Lagune. De architectuur roept associaties op met een verzonken, bijna mythische wereld.
De hotelkamers die hierop uitkijken versterken dat effect. Grote glaspartijen maken het water onderdeel van het verblijf. De kamer wordt een observatieplek en rustpunt binnen een levend landschap.
Naast de onderwaterkamers beschikt Edenya over meerdere verblijfstypes, geschikt voor gezelschappen van twee tot vier volwassenen en voor families van maximaal vier volwassenen met twee tot drie kinderen. In alle verblijfsvarianten is er bewust voor gekozen om de bedden binnen één gezamenlijke ruimte te situeren.
Materialen als stille dragers van sfeer
Opvallend is het intensieve gebruik van natuursteen en mineralen. Deze materialen zijn geen decoratie, maar maken onderdeel uit van wat Pairi Daiza het derde wonder noemt: de diepten van de aarde. Ze dragen bij aan authenticiteit, gelaagdheid en een voelbare verbinding met het verhaal dat het park wil vertellen.
De techniek achter het natuurlijke beeld
Achter de ogenschijnlijk natuurlijke omgeving schuilt een complex systeem van waterbeheer, energievoorziening en klimaatregeling. Alles is gericht op stabiliteit, het hele jaar door, met zo min mogelijk belasting voor milieu en omgeving.
Tijdens het bezoek werd ook de veiligheidsinfrastructuur toegelicht. Ontruimingsscenario’s zijn volledig geïntegreerd in het ontwerp, inclusief voorzieningen voor dieren die zich te allen tijde kunnen terugtrekken. Nooduitgangen zijn duidelijk herkenbaar, zonder visueel te domineren.
Groei, ambitie en ondernemerschap
Edenya staat niet op zichzelf. De ambitieuze uitbreidingsplannen van Pairi Daiza omvatten onder meer een grootschalig waterpark dat direct aan Edenya zal worden gekoppeld. Daarmee ontwikkelt het park zich verder tot een meerdaagse bestemming waarin beleving, verblijf en ontspanning steeds sterker samenkomen.
Ook vanuit ondernemersperspectief is Edenya interessant. De tropische wereld fungeert als premium uitbreiding binnen het park, met een toeslag bovenop de reguliere entreeprijs. Die upsellingstrategie sluit logisch aan bij de geboden kwaliteit, schaal en exclusiviteit en laat zien hoe inhoudelijke beleving en verdienmodel elkaar kunnen versterken.
Een beeld dat nog moet ontstaan
Wat Edenya misschien wel het meest bijzonder maakt, is dat het huidige beeld niet het eindbeeld is. De ruimte die nu nog open en overzichtelijk oogt, zal in de komende jaren steeds dichter en groener worden. Zichtlijnen verdwijnen, routes worden intiemer en de constructie verdwijnt verder naar de achtergrond. De algehele sfeer zal met de tijd verschuiven, van een zonnige open plek naar een beschut groen paradijs.
Niet een decor, maar een landschap dat groeit.
En juist dat maakt Edenya tot een plek die zich niet in één bezoek laat vangen, maar zich langzaam ontvouwt.
Seizoen na seizoen.
Jaar na jaar.